Setu
Legi 19 Februari 2022
BENINGE
EMBUN ESUK
Purwaning
Dumadi 34 : 18-34
Jabur
37 : 1-11,39-40
Lukas
12 : 57-59
Mila panyuwun kula, gusti,
keparenga kula kémawon ingkang panjenengan dadosaken réncang-tumbasan
gentosipun adhi kula. Laré menika kajengipun wangsul kaliyan kakang-kakangipun.
Kula mboten saged wangsul menawi mboten kaliyan laré menika. Kula mboten badhé
tegel ningali kasisahanipun bapak kula.”Purwaning Dumadi 44 : 33-34
Mbokmenawa
kabeh sing maca tulisan iki wis paham banget karo apa kuwi kang kinaranan
PAYUNG, ana uga kang ngarani Songsong. racake digawe nganggo manekawerna bahan,
ananging kang kinaranan PAYUNG utawa Songsong kuwi fungsine siji, yakuwi kanggo
njaga saka sabarang kang isa ngganggu awak. Sanadyan mengkono, ora sithik sing
mangerti yen fungsine PAYUNG utawa Songsong kuwi mung kanggo njagani awak saka
Udan lan Panas, kamangka ana uga kang nggunakne PAYUNG utawa Songsong kanggo
nggaya..Hehe.
Tembung
PAYUNG utawa Songsong kuwi jebule ora mung nduweni makna denotative utawa makna
asli, ananging uga isa diartekna konotatif utawa pasemon. Okeh tembung kang
njlentrehake bab pangerten kang kaya mengkono, salah sijine kanggone para wong
kang ngrasuk kapercayan marang Gusti Allah, mesti ora kaget karo tmbung “
Cikben Gusti Allah kang mayungi lakuning uripe”. Apa njur tembung MAYUNGI neng
ukara ing ndhuwur marakne Gusti dadi PAYUNG? Kan ya ora ta? Kuwi tegese Gusti
Allah kang didadekne juru perlindungan kang isa njaga saka sawernaning
bebenduning jagad.
Neng
kitab Purwaning Dumadi ana crita bab pawongan kang macak dadi PAYUNG utawa
Songsong kanggo sedulure. Pawongan kuwi kinaranan Yehuda,, salah siji anake
Rama Yakub. Lha kepiye larah-larahe kok Yehuda gelem dadi PAYUNG? Kuwi merga
nalika ana pageblug, rama Yakub ngakon anak-anake nggolek gandum tekan Mesir,
ndilalah neng kana sing dadi pemimpin logistic kuwi Yusuf, anake rama yakub
kang diedol dening para sedulure amarga sengit. Sanadyan diedol, ananging
anak-anake Yakub matur bapakne yen Yusuf mati dipangan macan, mula babarblas
ora ngira yen saiki Yusuf dadi wong kepenak uripe. Nalika ana rombongan saka
Kanaan teka lan arep tuku gandum, Yusuf kelingan yen kuwi para sedulure, blas
ora pangling. Ananging durung wani blaka suta merga wedi yen sedulurenjur
keweden, mula kanggo nyelidiki kahanane bapak lan adine, njur gelem menehi
gandum yen mengko ngajak adine, si Benyamin.
Ngerti
kahanan kang kaya mengkono, Yehuda sadhar yen Benyamin kuwi dadi klangenane
bapakne, mula tinimbang nggawa Benyamin, Yehuda wani utawa saguh dadi PAYUNG,
cikben tetep entuk gandum kanggo cawisan mangan lan kahanane bapakne tetep ora
antuk pepalang apa-apa. Sanadyan sedulure Yehuda kang mangkat menyang Mesir
okeh, malah ana Ruben si pambarep, ananging kang wani soroh urip kanggo dadi
PAYUNG brayate mung Yehuda. Crita iki isa dadi kaca benggalaning urip ing saben
jaman, klebu ing jaman saiki, yen sanadyan okeh wong, kang gelem dadi PAYUNG
kanggo ngayomi kahanan cikben tetep lestari ora akeh, racake mung 10%, kaya
critane anak-anake rama Yakub. Kok 10 %? Lha cacahe anake ana 13, sing wedok
ora melu, ragile si Benyamin ya ora melu lan Yusuf wis kadung didol. Mula
nalika ing jaman saiki tinemu bebenduning urip lan sing wani macak urip kadya
PAYUNG mung 10%, ora usah kaget lan gumunan. Kabeh wis nate lumaku saka ing
jaman kuna makuna.
Saiki
kanggone sapa wae sing maca tulisan iki, wani pora nuladha lakune Yehuda kang
dadi PAYUNG kanggo ngayomi kahanane brayat? Apa malah mung meneng wae amarga
keweden ngrasakne rekasaning urip? Apa malah pilih tinggal glanggang colong
playu cikben uripe rinasa kepenak? Yen bacutane critane Yehuda, kabeh njur
lumaku becik kanggo brayate amarga sedya-mulyone Yehuda kang wani soroh nyawa
minangka PAYUNG kanggo brayate.
“Jo,
omongna Solebo, sesuk yen arep nggawe kendhang nggo sapi lan weduse, ora usah
mburuhke. dikroyokne wae..” Unine Lik Ndoleng nalika esuk kuwi ngasah arit.
“Weh,
apa ora ngowahi adate saiki Lik? Wong kabeh-kabeh saiki kuwi etungane buruh lan
pungkasane dhuwit?” Semaure Dalijo sinambi malah mbalik takon.
“Wis,
ora apa-apa. Yen ana sing yaruwe, aku sing nanggung, aku siap dadi PAYUNG ben
adat sing sansaya mblesek iki isa diowahi” Semaure Lik Ndoleng sinambi nyumet
pituneme.
“Weh,
mathuk aku kang, kudu ana sing wani miwiti ngowahi..”Unine Kyai Gigut nalika
liwat cedak anggone ngasah arti, meh mangkat tunggu jagung saka amukane Kethek.
“Ya
yen setuju,njo dilakoni bebarengan Gut, aja mung wani anagas..” Semaure Lik
Ndoleng.
“Kaya
sampeyan wae Lik, wani agas karo Yu Wasti” Unine Iin seka njero pawon.
“Jindull..cah
siji iki…..Jiannn!!!!” Swarane Lik Ndoleng sajak getem-getem, nganti pituneme
ucul saka kekepane.
@semesta